به بزرگترین دانشنامه مالی فارسی خوش آمدید

ریسک اعتباری

ریسک اعتباری

ریسک اعتباری چیست؟

ریسک اعتباری عبارت است از احتمال ضرر ناشی از عدم موفقیت وام گیرنده در بازپرداخت وام یا تحقق تعهدات مالی. از دیدگاه کلاسیک، این ریسک بیان می کند که وام دهنده ممکن است اصل بدهی و بهره را دریافت نکند، که منجر به قطع جریان نقدی و افزایش هزینه های وام دهنده یا موسسه مالی می شود. به همین منظور جریان نقدی اضافی ممکن است به منظور تأمین پوشش ریسک اعتباری لحاظ شود. اگرچه نمی توان به طور قطع مطمئن شد که چه کسی به تعهد پایبند نمی ماند، اما ارزیابی صحیح مدیریت ریسک اعتباری می تواند، شدت ضرر را کاهش دهد. مقدار دریافتی بهره  از وام گیرنده به منظور پوشش ریسک اعتباری اندازه گیری و محاسبه می شود. (همچنین بخوانید؛ چند مثال از روش های مدیریت ریسک).

شناخت ریسک اعتباری

زمانی که موسسات مالی، کارتهای اعتباری یا اقسام دیگری از وام ها را ارائه می دهند، همواره با ریسک عدم بازپرداخت پول مواجه هستند. به همین ترتیب، اگر یک شرکت یا بنگاه به مشتری، اعتبار به منظور خرید ارائه دهد، آنگاه ریسک عدم پرداخت فاکتورهای خرید توسط مشتری وجود خواهد داشت. ریسک اعتباری همچنین به ریسک عدم توانایی صادر کننده اوراق در پرداخت و یا عدم توانایی بیمه در پوشش و پرداخت مطالبه اشاره دارد. (همچنین بخوانید، مدیریت ریسک چیست).

ریسک اعتباری براساس توانایی کلی وام گیرنده در بازپرداخت با توجه به شرایط فعلی محاسبه می شود. به منظور ارزیابی ریسک اعتباریِ مصرف کننده، وام دهندگان پنج معیار زیر را در نظر می گیرند:

  • سوابق اعتباری
  • ظرفیت بازپرداخت
  • سرمایه
  • شرایط وام
  • وثیقه مرتبط

برخی از شرکت ها، دپارتمان هایی را به منظور ارزیابی ریسک اعتباری مشتریان فعلی و بالقوه خود، راه اندازی کرده اند. همچنین فناوری ارزیابی ریسک اعتباری به شرکت ها این امکان را داده است که تجزیه و تحلیل داده های مورد نیاز به منظور ارزیابی وضعیت ریسک اعتباری مشتریان را به سرعت انجام دهند. (همچنین بخوانید؛ منابع اصلی ریسک بازار چیست؟).

یک سرمایه گذار اوراق را در نظر بگیرد، آنها اغلب اعتبار اوراق را رتبه بندی می کنند. رتبه پایین به این معنی است که صادرکننده، ریسک اعتباری پیش فرضِ بالایی دارد. برعکس، رتبه بالا به معنای یک سرمایه گذاری مطمئن محسوب می شود. (همچنین بخوانید؛ بتا چگونه ریسک سیستماتیک را منعکس می کند؟).

ریسک اعتباری در مقابل ریسک نرخ بهره

بستانکاران نیز ممکن است از وام یا سرمایه گذاری چشم پوشی کنند.

به طور مثال، یک متقاضی وامِ مسکن با درجه اعتبار بالا و درآمد پایدارتر، از ریسک اعتباری کم تری برخوردار است و می تواند وام با نرخ بهره کمتر دریافت کند. در مقابل، اگر متقاضی سابقه اعتباری ضعیفی داشته باشد، ممکن است از موسساتی وام دریافت کند که نرخ بهره بیشتری به وام اضافه می کنند. مدیریت ریسک نرخ بهره یکی از مفاهیم پایه در بحث مدیریت ثروت و مالی است که پیشنهاد می کنیم آن را در این لینک مطالعه بفرمایید.

ویژگی های کلیدی

  • ریسک اعتباری بالا امکان عدم بازپرداخت اصل وام از طرف وام گیرنده را به همراه دارد.
  • ریسک اعتباری وام گیرنده توسط پنج معیار؛ سوابق اعتباری، ظرفیت بازپرداخت، سرمایه، شرایط وام و وثیقه مرتبط ارزیابی می شود.
  • ریسک اعتباری بالا، نرخ بهره بالاتر را به همراه دارد.

منبع: گروه مشاوران مالی سامان